Bogdan Swieczkowski kimdir, Polonya Anayasa Mahkemesi Başkanlığından neden alındı?

Cuma gecesi Varşova'daki Anayasa Mahkemesi binasının ana giriş kapısı, polis tarafından takılan zincirle kapatılmış durumdaydı. Bu zinciri elektrikli testere kullanarak kesen kişiler, mahkeme başkanı Bogdan Swieczkowski'yi destekleyenlerdi. Buna karşın polis, Swieczkowski'nin binaya girişine izin vermedi.

Bundan birkaç saat önce mahkemenin internet sayfasında kısa bir açıklama paylaşılmıştı: Swieczkowski ile başkan yardımcısı Bartlomiej Sochanski'nin görevlerine son verilmişti.

BOGDAN SWIECZKOWSKI'NİN GÖREVDEN ALINMA GEREKÇESİ NEYDİ?

Mahkemenin en kıdemli yargıcı Anna Korwin-Piotrowska'nın 30 Ekim 2026 akşamı açıkladığı karar doğrultusunda Bogdan Swieczkowski görevinden alındı. Korwin-Piotrowska, hukukun üstünlüğünün yeniden tesis edilmesi için bu kararın gerekli olduğunu belirterek mahkemenin idaresini devraldı. Başbakan Donald Tusk yönetimindeki hükümet, Meclis çoğunluğu tarafından seçilen yargıçların görevlerine başlamalarına engel olduğu gerekçesiyle Swieczkowski'ye eleştiriler yöneltiyordu.

Yargı bağımsızlığını yeniden sağlama vaadiyle 2023'te göreve gelen hükümet, önceki yönetim sırasında ataması yapılan yargıçları değiştirmek için haftalardır çaba gösteriyordu. Tusk, X üzerinden yaptığı paylaşımda hukukun üstünlüğünü yeniden tesis etmenin hükümetin sorumluluğu olduğunu belirtti ve bu sürecin zorlu, zaman zaman da acı verici olduğunu yazdı: "Başka bir yol yok." Swieczkowski ile muhalefet cephesi ise alınan kararı hukuka aykırı bir "darbe" teşebbüsü olarak tanımladı.

Muhalefette bulunan Hukuk ve Adalet Partisi'nin (PiS) lideri Jaroslaw Kaczynski'nin yanı sıra eski Başbakan Mateusz Morawiecki ve mahkemenin önceki başkanı Julia Przylebska da bina önüne gitti.

BOGDAN SWIECZKOWSKI İLE CUMHURBAŞKANI ARASINDA GÖRÜŞME YAPILDI MI?

Senegal'e gerçekleştirdiği ziyareti yarıda bırakarak Polonya'ya dönen Cumhurbaşkanı Karol Nawrocki, Cumhurbaşkanlığı Sarayı'nda Bogdan Swieczkowski ile bir araya geldi. Yüksek Mahkeme Birinci Başkanı Zbigniew Kapinski de bu görüşmeye katıldı. Nawrocki, görüşmenin ardından mahkeme binasına geçti.

Binaya girmeye çalıştığı sırada yargıçlarla arasında arbede yaşandı; yaşananlardan her iki taraf da diğerini sorumlu gösterdi. Nawrocki, Korwin-Piotrowska'nın yetkisini kabul etmediğini duyurdu.

BOGDAN SWIECZKOWSKI KİMDİR, GEÇMİŞİ NEDİR?

Eski bir savcı olan Bogdan Swieczkowski, Aralık 2024'ten itibaren Polonya Anayasa Mahkemesi Başkanlığı görevini yürütüyordu. Meslek hayatının önemli bir kısmında organize suçlarla mücadeleye yönelik savcılık birimlerinde görev aldı ve 2016-2022 döneminde ülkenin ulusal savcısı olarak çalıştı. Krakow'da bulunan Jagiellonian Üniversitesi'nde hukuk öğrenimi gördü ve 1994 yılında bu üniversiteden mezun oldu. 1996 yılında savcılık sınavında başarılı oldu.

BOGDAN SWIECZKOWSKI'NİN YAŞI KAÇ?

Bogdan Swieczkowski'nin yaşı 56. Polonya'nın güneyinde yer alan Sosnowiec şehrinde 22 Mayıs 1970 tarihinde dünyaya geldi.

BOGDAN SWIECZKOWSKI'NİN ÜSTLENDİĞİ GÖREVLER NELER?

Bogdan Swieczkowski'nin savcılık kariyeri Sosnowiec'te başladı. 2001-2005 yılları arasında Katowice'de savcı olarak görev aldı ve bu dönemin son iki yılını organize suçla mücadele biriminde geçirdi. 2005 yılı sonunda Ulusal Savcılığın organize suç dairesinde çalışmaya başladı.

2006 yılında İç Güvenlik Ajansı'nın (ABW) başkanlığına atandı. Kasım 2007'de bu görevine son verildi. Polonya Adalet Bakanlığındaki müsteşarlık görevine 24 Kasım 2015 tarihinde getirildi.

Mart 2016'da ulusal savcılık ve başsavcının birinci yardımcılığı görevlerine atandı; bu görevini 2022 yılına dek devam ettirdi. O dönemde Polonya Cumhurbaşkanı olan Andrzej Duda'nın önerisi üzerine aday gösterilen Swieczkowski, 8 Şubat 2022 tarihinde Meclis (Sejm) tarafından Anayasa Mahkemesi yargıçlığına seçildi. Yeminini 16 Şubat 2022'de etti.

Duda, Julia Przylebska'dan boşalan mahkeme başkanlığı görevine 9 Aralık 2024 tarihinde Swieczkowski'yi getirdi.